برخلاف قدمت بحث اتوماسیون ، تنها در دو دهه اخیر به این تکنولوژی توجه شـده اسـت و از بـارزترین دلایـل آن درخواست بهبود کیفیت محصول و افـزایش قیمـت کـارگر مـی باشـد . بهـره وری مهمتـرین فـاکتور در تشـخیص اسـتاندارد زندگی یک ملت است. پیتر داکر می گوید " انفجار بهره وری مهمترین پیشامد یکصد سال گذشته است و موضوعیسـت کـه در تاریخ همانند نداشته است ". (1 )بهره وری یک راهبرد دائم در اقتصاد است و نمایانگر سود و زیان نمی باشـد .بهـره وری نسبت ستانده مورد نیاز است به داده حـداقل .

 اتوماسـیون در مفـاهیم ارزش و بهـره وری نهفتـه اسـت بـه منظوربررسـی نقـش اتوماسیون دربهره وری به بررسی دلایل انجام اتوماسیون و تاثیر کلی این عوامل در بهبود بهره وری می پردازیم . - کمبودکارگر(ایـن موردمربـوط بـه کشـورهای درحـال توسـعه مـی باشـد): تقریبـانیمی ازشـرکتهای ژاپنـی درسیسـتمهای اتوماتیک سرمایه گذاری کرده اند تا برکمبودکارگرفـائق شـوند رشـدکارگری در ژاپـن از1994تـا،2000 %0/4تخمـین زده شده است

- قیمت بالای کارگر: درجوامع صنعتی قیمت کارگربانرخی ثابت بالامی رود جدول شماره یـک نمونـه ای از ایـن رشـد را نشان می دهد

جدول شماره -1مقایسه نرخ یک ساعت کار در سالهای 1985 و 1995 در چند کشور مختلف(2)

- افزایش ضریب ایمنی :اتوماسیون به کارگراجازه می دهدکه نقش برتری داشته باشـدوخطرات وسـنگینی کـار را کـاهش میدهد. بطورمثال عملیات چدن ریزی وریخته گری کاری بسیارخطرناک می باشد و اغلب قطعات کـار، سـنگین وبسـیار داغ می باشند .درواقع اولین ربات صنعتی توسط جنرال موتـورز درسـال1961بـرای اتوماسـیون ریختـه گـری سـاخته شـد .ذوب ، اسپری کردن رنگ ودیگر عملیاتی که می توانستند برای سلامتی خطرناک باشند بجای انسان توسط ماشین صورت می گیـرد که این امور را دقیقتر و محصولاتی باکیفیت بهتر ارائه می دهد.این مسئله در افزایش روحیه و اعتماد بـه نفـس کـارگران نیـز نقش بسزائی دارد

- کاهش زمان راهبری ساخت: اتوماسیون این امکان رافراهم می کندکه به نیازهای مصرف کننده سریع پاسـخ داده شـود .بطورمثال تویوتا و هوندا توانائی معرفی یک محصول جدید را بین 13تا18ماه دارندواین زمان برای دیترویت ، 21 ماه و بـرای شرکتهای اتومبیل سازی اروپائی بیش از 24 ماه اسـت . بعـلاوه اتوماسـیون انعطـاف پـذیر، بـه شـرکتها ایـن امکـان را میدهـد طراحی روان را مدیریت کنند. به طـور مثـال در اولـین 18 مـاه پـس از معرفـی ترمزهـای فشـرده جدیـد توسـط Cammis Engines Diesel ، 14 تغییر در طراحی و برد صورت گرفت و اتوماسیون هزینه های گارانتی سالانه را تـا 300000 دلار وزمان را برای بازار تا دو سال کاهش داد.

- کاهش هزینه ها : علاوه بر کاهش قیمت کارگر ، اتوماسیون نرخ مواد زائد را تا حد قابل توجهی کاهش میدهـد و به تبع آن قیمت مواد خام نیز کاهش می یابد .به علاوه امکان ساخت لحظه ای (time-in-Just (فراهم می شـود .حذف و کاهش ضایعات باعث کاهش هزینه ها و در نهایت افزایش سود دهی می گردد طبق فرمول زیر

هزینه متغیر+هزینه ثابت = هزینه کل

ضایعات + ارزش = هزینه

(زمان + قیمت) / کیفیت = ارزش

ضایعات = صفر   صفر = هزینه

افزایش رقابت پذیری : بالا ترین هدف برای یـک واحـد تولیـدی افـزایش سـود مـی باشـد .اتوماسـیون قیمـت کمتـر بـا محصولات برتر ، ارتباطات کارگری بهتر ، زمان تحویل کوتاهتر ، سرویس دهی بهتر به مصرف کننـده ، تنـوع در محصـول ، قیمت پائینتر ، کفیت بالا تر و تصویر و ظاهری بهتراز کارخانه را به دنبـال دارد و همـه ایـن مـوارد رقـابتی تنگاتنـگ را بـرای ربودن بازار مشارکت و فروش بوجود می آورد

از دیگر خواص اتوماسیون میتوان به موارد زیراشاره نمود

- سادگی عملکرد

- افزایش ظرفیت تولید

- افزایش سطح کنترل

- افزایش کیفیت

- یکسانی کیفیت محصول

- افزایش انعطاف پذیری

- کاهش فضای مورد استفاده

- کاهش خطا

- کاهش آلودگی محیط زیست

تمامی موارد فوق باعث می شوندنسبت تولیدات(output (به مواد اولیه (input (در مقایسه با عملکـرد دسـتی افـزایش مـی یابد .به طور مثال در سال2000به منظور افزایش بهره وری تولید در یکی از پـنج خـط تولیـدیکی از کارخانـه هـای کاشـی در ایران تکنولوژی اتوماسیون پیاده شد این کارخانه کاشی هائی در سایزها و مـدلهای مختلـف تولیـد مـی کنـد و دارای فـروش داخلی و صادرات می باشد

در بررسی های انجام شده در ارتباط با دور ریز محصول کارخانه فوق مشخص گردید بطور مثال در تولیـد کاشـی 15*15 در همین سال%2.6 دور ریز محصول وجود داشته است . در حالیکه که نسـبت حـد اسـتاندارد آن %1.1 سـر ریـز داشـته اسـت و توجه به این نکته ضروریست که با افزایش سایز کاشی ها این دورریز نیز افزایش می یابد که با انجام اتوماسیون این مقـدار بـه حداقل رسید .

هزینه پیش بینی شده برای این طرح 5.8 میلیون دلار و زمان لازم جهت اجرا سه سال بـوده اسـت کـه پـس از پایـان پـروژه و بررسی معلوم گردید عملا این زمان دو ماه افزایش یافته ولی هزینه ثابت نسبت به آنچه پیش بینـی شـده بـود 1.5 میلیـون دلار کاهش یافته است که در مقایسه ، افزایش تولید 0.8 میلیون متر مربع بوده و کـاهش کـارگرانی کـه بطـور مسـتقیم کـار مـی کردند 283 نفر بوده است

قیمت هر متر کاشی سنتی - کاشی سنتی رنجبران - فروش